Ống kính siêu tele từ lâu đã trở thành công cụ không thể thiếu đối với những nhiếp ảnh gia thể thao chuyên nghiệp khi cần ghi lại những khoảnh khắc diễn ra ở khoảng cách xa với chất lượng hình ảnh cao. So với những ống kính tele zoom phổ biến như 70-200mm f/2.8, các ống kính siêu tele một tiêu cự từ 300mm trở lên không chỉ mang đến lợi thế về tầm với mà còn giúp người chụp tạo nên những khung hình độc đáo, nổi bật và giàu cảm xúc hơn. Đây cũng là lựa chọn được nhiều nhiếp ảnh gia báo chí và thể thao sử dụng tại các giải đấu lớn trên thế giới nhằm ghi lại những khoảnh khắc đắt giá mà những tiêu cự thông thường khó có thể thực hiện được.
Ống kính siêu tele mang đến nhiều lựa chọn sáng tạo hơn
Lợi thế khi chụp tại những địa điểm thể thao có quy mô lớn
Khi tác nghiệp tại những sân vận động lớn như bóng đá, bóng chày hay tennis, khoảng cách từ vị trí chụp đến đối tượng thường khá xa khiến những ống kính 70-200mm đôi khi chưa đáp ứng được yêu cầu về bố cục hình ảnh. Đây là lúc các ống kính 300mm hoặc 400mm phát huy tối đa khả năng của mình khi giúp người chụp dễ dàng tiếp cận những khoảnh khắc diễn ra ở khoảng cách xa mà vẫn đảm bảo độ chi tiết cao. Đặc biệt trong những trường hợp bị giới hạn vị trí tác nghiệp hoặc phải tuân thủ quy định giãn cách an toàn, việc sở hữu một chiếc ống kính siêu tele gần như trở thành yêu cầu cần thiết đối với nhiếp ảnh gia thể thao chuyên nghiệp.

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X Mark II/ EF400mm f/2.8 IS II USM @ f/2.8, 1/5000 giây, ISO 800
Chủ động hơn trong việc ghi lại khoảnh khắc quyết định
Không giống như việc phải chờ chủ thể tiến lại gần để lấp đầy khung hình khi sử dụng những tiêu cự ngắn hơn, ống kính siêu tele cho phép người chụp chủ động lựa chọn khoảnh khắc và bố cục mong muốn. Góc nhìn hẹp hơn giúp loại bỏ những chi tiết gây nhiễu không cần thiết, đồng thời tạo điều kiện để nhiếp ảnh gia tập trung hoàn toàn vào cảm xúc, chuyển động và hành động của vận động viên, từ đó mang đến những bức ảnh có giá trị kể chuyện cao hơn.
Vì sao không nên phụ thuộc hoàn toàn vào việc crop ảnh?
Việc cắt cúp hình ảnh trong hậu kỳ là giải pháp được nhiều người lựa chọn khi chưa có đủ tiêu cự cần thiết, tuy nhiên phương pháp này luôn tồn tại những giới hạn nhất định. Khi crop quá nhiều, độ chi tiết của hình ảnh sẽ bị suy giảm đáng kể, đặc biệt ở những vùng chứa nhiều đường nét hoặc chuyển động nhanh. Ngay cả khi sử dụng máy ảnh có độ phân giải cao, việc sở hữu một chiếc ống kính có tiêu cự dài hơn vẫn mang lại hiệu quả tối ưu hơn rất nhiều bởi hình ảnh thu được sẽ giữ được độ sắc nét và khả năng tái hiện chi tiết tốt hơn ngay từ đầu.

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X Mark II/ EF70-200mm f/2.8 IS III USM @ 200mm, f/2.8, 1/5000 giây, ISO 800
Ảnh bị xén quá mức

Teleconverter giúp mở rộng thêm khả năng tác nghiệp
Trong nhiều tình huống thực tế, ngay cả tiêu cự 400mm đôi khi vẫn chưa đủ để tiếp cận đối tượng như mong muốn. Đây là lý do teleconverter được nhiều nhiếp ảnh gia chuyên nghiệp mang theo trong quá trình tác nghiệp. Khi kết hợp Extender EF1.4x III cùng ống kính 400mm f/2.8, người dùng có thể nâng tiêu cự lên mức 560mm để mở rộng khả năng ghi hình ở khoảng cách xa hơn. Tuy nhiên, việc sử dụng teleconverter cũng khiến khẩu độ tối đa giảm xuống và phần nào ảnh hưởng đến tốc độ lấy nét tự động, đòi hỏi người dùng phải kết hợp cùng những thân máy có khả năng xử lý ISO cao và hiệu suất AF mạnh mẽ để duy trì chất lượng hình ảnh trong điều kiện ánh sáng hạn chế.

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X Mark II/ EF400mm f/2.8 IS II USM + Extender EF1.4x III @ 560mm, f/4, 1/4000 giây, ISO 250

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X Mark II/ EF400mm f/2.8 IS II USM + Extender EF1.4x III @ 560mm, f/4, 1/2000 giây, ISO 3200
Hiệu ứng thị giác ấn tượng của ống kính siêu tele
Bokeh mượt mà giúp chủ thể nổi bật hơn
Một trong những lý do khiến các nhiếp ảnh gia thể thao yêu thích những ống kính siêu tele khẩu độ lớn chính là khả năng tạo ra hiệu ứng bokeh hậu cảnh đẹp mắt. Khi kết hợp tiêu cự dài cùng khẩu độ lớn như f/2.8, hậu cảnh sẽ được làm mờ mạnh hơn, giúp vận động viên trở nên nổi bật và thu hút sự chú ý của người xem ngay lập tức. Hiệu ứng nén phối cảnh đặc trưng của các ống kính siêu tele còn khiến hậu cảnh có cảm giác được kéo lại gần hơn, từ đó tạo nên chiều sâu và sự cân đối trong bố cục hình ảnh.

©Yong Teck Lim/Getty Images

©Yong Teck Lim/Getty Images
Ống kính siêu tele giúp tạo nên những khung hình khác biệt
Không chỉ ghi lại hành động mà còn kể câu chuyện phía sau
Những khoảnh khắc đáng nhớ trong thể thao không chỉ xuất hiện khi vận động viên thực hiện những pha thi đấu đỉnh cao mà còn nằm ở những biểu cảm, cảm xúc và chi tiết rất nhỏ diễn ra bên ngoài trận đấu. Đây chính là lợi thế mà những chiếc ống kính siêu tele mang lại khi cho phép người chụp tiếp cận gần hơn với nhân vật mà không làm ảnh hưởng đến khoảnh khắc tự nhiên của họ. Một ánh mắt tập trung, một giọt mồ hôi hay những chi tiết tưởng chừng rất nhỏ đều có thể trở thành điểm nhấn đặc biệt cho cả khung hình.

©Yong Teck Lim/Getty Images
Cận cảnh biểu cảm ở 400mm

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X/ EF400mm f/2.8 IS II USM @ f/2.8, 1/1200 giây, ISO 5000
Ghi lại những chi tiết độc đáo mà tiêu cự ngắn khó thể hiện
Trong những giải đấu tennis hay bóng rổ, các tiêu cự phổ biến như 70-200mm hoàn toàn có thể đáp ứng nhu cầu chụp ảnh toàn thân hoặc bán thân của vận động viên. Tuy nhiên, những khung hình độc đáo như mái tóc được viền sáng bởi ánh ngược, từng giọt mồ hôi văng ra sau cú đánh hay biểu cảm tập trung của vận động viên lại là những điều mà các ống kính 400mm thể hiện vô cùng xuất sắc. Chính những chi tiết nhỏ này góp phần tạo nên sự khác biệt cho bộ ảnh thể thao chuyên nghiệp và mang đến nhiều giá trị cảm xúc hơn cho người xem.

©Yong Teck Lim/Getty Images ©Yong Teck Lim/Getty Images
Cầu thủ tennis Evan King thực hiện một cú ve. Fabrizio Ornago giao bóng.
Những chi tiết độc đáo ở 400mm

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X Mark III/ EF400mm f/2.8 IS II USM @ f/2.8, 1/1600 giây, ISO 4000

©Yong Teck Lim/Getty Images
EOS-1D X Mark III/ EF400mm f/2.8 IS II USM @ f/2.8, 1/1600 giây, ISO 4000
Những lưu ý khi sử dụng ống kính siêu tele
Hãy tập chụp với cả hai mắt mở
Việc làm quen với tiêu cự dài đôi khi khiến người dùng gặp khó khăn trong việc theo dõi chuyển động của chủ thể, đặc biệt khi chụp những môn thể thao có tốc độ cao. Một trong những kỹ thuật được nhiều nhiếp ảnh gia áp dụng là giữ một mắt quan sát qua khung ngắm và mắt còn lại theo dõi diễn biến bên ngoài. Phương pháp này không chỉ giúp người chụp xác định chính xác thời điểm cần nhấn máy mà còn hạn chế cảm giác chóng mặt khi sử dụng các ống kính có độ phóng đại lớn.
Ưu tiên sử dụng chân máy một chân khi cần thiết
Những chiếc ống kính siêu tele khẩu độ lớn thường có kích thước và trọng lượng đáng kể dù đã được tối ưu đáng kể trong những thế hệ mới. Vì vậy, chân máy một chân vẫn là phụ kiện được nhiều nhiếp ảnh gia thể thao ưu tiên sử dụng nhờ khả năng hỗ trợ thao tác linh hoạt và giảm đáng kể áp lực lên cổ tay trong quá trình tác nghiệp kéo dài. So với chân máy ba chân, chân máy một chân còn giúp người dùng dễ dàng di chuyển và thay đổi góc chụp hơn trong những môi trường thể thao yêu cầu tốc độ xử lý cao.
Ống kính siêu tele không đơn thuần chỉ mang lại lợi thế về khoảng cách mà còn mở ra nhiều cơ hội sáng tạo hơn trong chụp ảnh thể thao. Từ khả năng ghi lại những khoảnh khắc ở xa, tạo hiệu ứng bokeh ấn tượng cho đến việc khai thác những chi tiết giàu cảm xúc của vận động viên, đây vẫn là một trong những lựa chọn đáng giá dành cho những ai muốn theo đuổi nhiếp ảnh thể thao chuyên nghiệp. Nếu được kết hợp cùng kỹ thuật quan sát tốt và kinh nghiệm tác nghiệp phù hợp, một chiếc ống kính siêu tele sẽ trở thành công cụ giúp bạn tạo nên những khung hình khác biệt và đầy sức hút.
Nguồn: Snapshot